ŚWIADCZENIE USŁUG WE WŁOSZECH - MATERIAŁ INFORMACYJNY

 

Od 01.05.2004 r. polskie firmy mogą świadczyć usługi zgodnie z zasadą swobodnego przepływu usług uregulowaną przez prawo wspólnotowe. W odróżnieniu od swobody zakładania przedsiębiorstw, którą charakteryzuje stałość i ciągłość, swoboda świadczenia usług opiera się na tymczasowości. Oznacza to, że usługodawca świadczy usługę w innym kraju członkowskim UE przez określony czas.

W związku z otwarciem rynku pracy dla Polaków przez Włochy (zgodnie z okólnikiem nr 21 z 31.07.2006 r.

www.welfare.gov.it/EaChannel/MenuIstituzionale/normative/2006/20060731Circolaren21del31luglio2006.htm

każdy obywatel polski ma prawo podjąć pracę we Włoszech bez konieczności posiadania pozwolenia na pracę (tzw. nulla osta al lavoro).

 

Świadczenie usług poprzez delegowanie pracowników

Przedsiębiorstwo zarejestrowane w Polsce zatrudniające pracowników na podstawie umowy o pracę może w ramach swobody świadczenia usług, delegować ich do wykonania określonej usługi, w innym państwie członkowskim.

Podstawą korzystania z tej swobody jest kontrakt lub umowa o dzieło z przedsiębiorcą z docelowego państwa członkowskiego (Włochy). Pracownicy oddelegowani, wykonując usługę za granicą, opłacani są przez swojego polskiego pracodawcę i podlegają wyłącznie jego poleceniom. Niedopuszczalna jest podległość służbowa między polskim pracownikiem a zagranicznym pracodawcą. Polski usługodawca powinien ze swoimi delegowanymi pracownikami wysłać kierownika, który kontaktować się będzie z kontrahentem. Firma włoska powinna polskiemu usługodawcy płacić całą kwotę uzgodnioną w kontrakcie, a ten dopiero w Polsce wypłacać załodze wynagrodzenie.

Przed podjęciem takiej działalności warto zapoznać się z regulacjami zawartymi w Dyrektywie 96/71/WE o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług.

 

1. Oddelegowanie pracownika, obywatela polskiego, zatrudnionego w polskim przedsiębiorstwie, do pracy do Włoch

We Włoszech aktem prawnym wdrażającym Dyrektywę 96/71/WE o delegowaniu pracowników w ramach świadczenia usług jest Rozporządzenie z mocą ustawy (Decreto Legge) nr 72 z dnia 25.02.2000 r. http://www.parlamento.it/leggi/deleghe/00072dl.htm

Art. 1 powyższego Rozporządzenia mówi o przedsiębiorstwach z krajów UE innych niż Włochy, które w związku z transgranicznym świadczeniem usług:

• delegują pracowników na własny rachunek i pod swoim kierownictwem na terytorium Włoch, w ramach umowy zawartej między przedsiębiorstwem delegującym a odbiorcą usług działającym na terenie Włoch,

• delegują pracowników do zakładu albo przedsiębiorstwa należącego do jednej grupy, pod warunkiem, że podczas oddelegowania utrzymuje się stosunek pracy bazujący się na oddelegowaniu.

 

WYMOGI: pracownicy oddelegowani do pracy do Włoch muszą posiadać ważny dowód tożsamości ze zdjęciem, potwierdzenie oddelegowania pracodawcy, potwierdzenie ubezpieczenia socjalnego i dokument poświadczający czasokres pracy.

ZASADY MELDUNKOWE

We Włoszech od 11.04.2007 r. zgodnie z Rozporządzeniem z mocą ustawy nr 30 z dnia 06.02.2007r. zmieniły się zasady pobytowe dla obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej.

Powyższe rozporządzenie, opublikowane we włoskim dzienniku ustaw w dniu 27.03.2007 r., implementuje Dyrektywę 2004/38/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie prawa obywateli Unii i członków ich rodzin do swobodnego przemieszczania się i pobytu na terytorium Państw Członkowskich.

Zgodnie z nowymi przepisami pobytowymi:

• obywatele państw członkowskich UE mogą zamieszkiwać i pracować na terenie Włoch przez okres trzech miesięcy bez dokonywania jakichkolwiek formalności. Jedynym wymogiem prawnym jest posiadane ważnego dokumentu tożsamości (paszport/dowód osobisty);

• obywatele państw członkowskich UE legitymujący się ważnym dokumentem tożsamości mogą przebywać we Włoszech dłużej niż trzy miesiące pod warunkiem, iż prowadzą działalność gospodarczą na zasadzie samozatrudnienia, są pracownikami najemnymi, studentami lub posiadają zabezpieczenie majątkowe oraz mają wykupione ubezpieczenie zdrowotne. Obywatele państw UE nie muszą już ubiegać się o dokumenty pobytowe we Włoszech (zezwolenia na pobyt), dotychczas uzyskiwane na Policji (wł. Questura); wystarczy zwykła rejestracja we włoskim odpowiedniku polskiego USC miejsca zamieszkania – znajdującym się w gminie albo dzielnicy (wł. Ufficio Anagrafe del Comune lub Municipio).

 


 

Podczas oddelegowania pozostaje w mocy stosunek prac między oddelegowanym pracownikiem i delegującym go przedsiębiorstwem. Do stosunku pracy przy oddelegowaniu do 1 roku (okres ten może być przedłużany) stosuje się prawo kraju delegującego (Polski) zgodnie z art. 1 , ust. 1a Rozporządzenia UE nr 1408/71 w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie.

W przypadku gdy prawo kraju delegującego ma mniej korzystne uregulowania dla pracowników, niż kraj przyjmujący to w okresie trwania oddelegowania będą stosowane korzystniejsze przepisy dla pracownika wynikające z miejscowego ustawodawstwa oraz układów zbiorowych dla pracowników miejscowych wykonujących ten sam rodzaj pracy (art. 3 Decreto Legge 72/2000).

Miejscowe przepisy prawne oraz postanowienia układu zbiorowego odnoszące się do minimalnego okresu rocznego płatnego urlopu o odnoszące się do minimalnej stawki pracy w tym wynagrodzenia za nadgodziny nie mają zastosowania w przypadku wstępnego montażu i/lub pierwszej instalacji wyrobów stanowiących nieodłączną część umowy na dostawę wyrobów pod warunkiem, iż czas kontraktu wynosi nie więcej niż 8 dni.

Natomiast w przypadku prac budowlanych miejscowe przepisy odnośnie minimalnego okresu urlopowego i minimalnej stawki pracy mają natychmiastowe zastosowanie (art. 3 Decreto Legge nr. 72/2000).

Przedsiębiorstwo polskie świadczące usługi jest zobowiązane do ścisłego respektowanie lokalnych warunków BHP. We Włoszech przepisy regulujące bezpieczeństwo pracy, higienę i zdrowie na miejscu pracy mają albo charakter wykroczenia albo przestępstwa co oznacza, że są wiążące w trybie natychmiastowym.

Pracownicy oddelegowani powinni posiadać Europejską Kartą Ubezpieczenia Zdrowotnego, która jest dowodem, że dana osoba jest uprawniona do świadczeń zdrowotnych w ramach systemu zabezpieczenia społecznego w swoim kraju, a w przypadku Karty, stanowi ona także dowód zgody ubezpieczyciela na pokrycie kosztów niezbędnego z przyczyn medycznych leczenia, w trakcie pobytu za granicą. Dodatkowe informacje na ten temat są dostępne na stronie internetowej NFZ: http://www.nfz.gov.pl/ue.

2. Oddelegowanie do pracy pracownika, obywatela kraju spoza UE, zatrudnionego w polskim przedsiębiorstwie, do Włoch

W przypadku oddelegowania do pracy przez polskie przedsiębiorstwo obywatela kraju spoza UE obowiązują regulacje zawarte w Ustawie z mocą dekretu Decreto Legge nr 288 z 25.07.98 r. (art.27 ust.1 i) oraz Dekret Prezydenta Republiki Decreto del Presidente della Repubblica nr 394 z 31.08.99 r.

W stosunku do wyżej wymienionych osób włoski zleceniodawca musi złożyć wniosek o zezwolenie na pracę (nulla osta al lavoro); wniosek musi być wysłany listem poleconym do właściwej dla miejsca siedziby usługobiorcy komórki ds. imigracji Sportello Unico przy biurze terytorialnym prefektury.

Sportello Unico po weryfikacji dokumentów wyda dokument nulla osta al lavoro. Uwaga: w przypadku pracownika oddelegowanego wydawane jest zezwolenie na pracę nie objęte corocznie ustanawianym limitem obcokrajowców niebędących obywatelami krajów UE, którzy będą mogli podjąć pracę we Włoszech (tzw. flussi).

Dokument ten upoważnia pracownika do wystąpienia o wydanie pozwolenia na pobyt (permesso di soggiorno) na kwesturze.

Aby uzyskać pozwolenie na pobyt należy posiadać:

• ważny paszport oraz tzw. wizę Van der Elst (tj. wydaną na mocy orzeczenia Van der Elst) wystawioną przez włoską Ambasadę w Warszawie. Warunkiem otrzymania takiej wizy jest roczne zatrudnienie takiego obywatela w polskiej firmie. Adres włoskiej Ambasady na str. http://www.ambvarsavia.esteri.it/ambasciata_varsavia

Wniosek o pozwolenia na pobyt należy złożyć w ciągu 8 dni od przyjazdu do Włoch w lokalnym biurze kwestury. Dokumenty, które należy złożyć:

• wypełniony formularz wniosku (dostępny w każdym biurze kwestury)

(zawierający dane osobowe, dane z dokumentu tożsamości, datę wjazdu na teren Włoch, powód przyjazdu, czas pobytu oraz adres zamieszkania we Włoszech, ewentualnie dane członków rodziny jeśli przyjechali wraz z pracownikiem oddelegowanym i pozostają na jego utrzymaniu)

• fotokopia paszportu + oryginał, który zostanie sprawdzony przy składaniu wniosku

• 4 zdjęcia paszportowe

• oświadczenie polskiego przedsiębiorcy (na firmowym papierze) dla pracownika stwierdzający, że osoba składająca wniosek jest współpracownikiem przedsiębiorstwa delegującego i że w ramach pracy w tym przedsiębiorstwie otrzymuje wynagrodzenie oraz że po zakończeniu kontraktu powróci do Polski.

Zalecany tekst oświadczenia:

„Niniejszym poświadcza się, że Pan/i (imię i nazwisko) jest oficjalnie zatrudniona w naszym przedsiębiorstwie, otrzymuje regularnie swoje uposażenie. Ponadto, zaświadcza się, iż po zakończeniu kontraktu Pan/i powróci do Polski”.

• poświadczenie ZUS, że dany pracownik jest regularnie ubezpieczony w Polsce.

Uwaga: kara administracyjna za nieterminowe złożenie wniosku wynosi ok. od 103 do 309 EUR. Natomiast nie wypełnienie obowiązku meldunkowego w ciągu 60 dni może oznaczać natychmiastowe wydalenie z Włoch.

Pracownicy oddelegowani powinni posiadać Europejską Kartą Ubezpieczenia Zdrowotnego, która jest dowodem, że dana osoba jest uprawniona do świadczeń zdrowotnych w ramach systemu zabezpieczenia społecznego w swoim kraju, a w przypadku Karty, stanowi ona także dowód zgody ubezpieczyciela na pokrycie kosztów niezbędnego z przyczyn medycznych leczenia, w trakcie pobytu za granicą. Dodatkowe informacje na ten temat są dostępne na stronie internetowej NFZ: http://www.nfz.gov.pl/ue.

Podatki: zasadą w Unii Europejskiej jest to, że zyski przedsiębiorstwa opodatkowane są w kraju jego siedziby, chyba że prowadzi ono działalność w innym państwie, np. w formie zakładu. Zakładem jest np. biuro, warsztat, fabryka, budowa trwająca dłużej niż 12 miesięcy.

Dochody pracowników oddelegowanych do świadczenia usług są opodatkowane w miejscu świadczenia pracy. Jeśli jednak pracodawca nie ma tam siedziby bądź pracownik przebywa za granicą nie dłużej niż 183 dni, to z podatku rozlicza się w Polsce.

Uwaga: Władze włoskie mogą wymagać dodatkowych dokumentów - wymogi mogą być bowiem różne w zależności od specyfiku kontraktu.